Scenariusz Co ze mnie wyrośnie?

Zajęcia trwają ok. dwie godziny, mogą wziąć w nich udział zarówno dzieci z rodzicami, jak i same dzieci. 

Scenariusz inspirowany jest książką "Co z ciebie wyrośnie?" Aleksandry i Daniela Mizielińskich (Wydawnictwo Dwie Siostry), został przygotowany w ramach kampanii "Tydzień z Internetem 2014". Autorka scenariusza: Iwona Kusak.

Jak należy przygotować się do spotkania?

SPRZĘT, OPROGRAMOWANIE, MATERIAŁY

Podczas spotkania potrzebny będzie komputer z rzutnikiem dla osoby prowadzącej spotkanie oraz kilka stanowisk komputerowych z dostępem do Internetu dla uczestników spotkania.

Materiały:

  • czapki i inne atrybuty symbolizujące różne zawody,
  • obrazki lub zdjęcia osób wykonujących różne zawody (nauczyciel, lekarz, pielęgniarka, ekspedientka, stewardesa, leśnik, rolnik, ogrodnik, weterynarz, konstruktor, mechanik, inżynier, budowniczy, muzyk, plastyk, rzeźbiarz, aktor muzyk, plastyk, rzeźbiarz, aktor),
  • materiały do przygotowania rekwizytów i kostiumów do scenek cyrku, opery i planu filmowego (np. tektura, bristol, nożyczki, taśma klejąca, kolorowe tkaniny),
  • kartki z wypisanymi zawodami (patrz ćwiczenie nr 5)
  • książka Aleksandry i Daniela Mizielińskich: „Co z Ciebie wyrośnie?”. 

WOLONTARIUSZE

Wolontariusze z pewnością będą pomocni osobie prowadzącej spotkanie: przy obsłudze sprzętu czy przygotowaniu rekwizytów. Mogą również spełnić bardzo ważną rolę przy promocji wydarzenia lub w przygotowaniu sali i sprzętu.

Wolontariuszami mogą być uczniowie z pobliskiej szkoły, a także inne osoby przychodzące do biblioteki, w tym seniorzy.

Wolontariuszy warto wcześniej zaprosić, żeby pokazać im salę, pozwolić wypróbować sprzęt oraz przekazać kilka podstawowych wskazówek dotyczących komunikowania się z uczestnikami spotkania.

Na początku spotkania należy przedstawić wolontariuszy, a na zakończenie publicznie im podziękować. W przypadku uczniów warto też przekazać podziękowania  nauczycielom, dyrektorowi szkoły i rodzicom.

Więcej o wolontariacie można znaleźć w podręczniku „Aktywna Biblioteka. Miejsce dla młodych”, na stronach 85 - 92, który można bezpłatnie pobrać ze strony: http://issuu.com/publikacjefrsi/docs/miejsce-dla-mlodych

PARTNERZY

Zachęcamy do zaangażowania w organizację spotkania inne organizacje i instytucje. Tacy partnerzy mogą pomóc między innymi:

  • w skompletowaniu potrzebnego sprzętu, jeśli organizator spotkania nie dysponuje odpowiednimi zasobami - można w tej sprawie zwrócić się do szkoły, domu kultury czy zaprzyjaźnionej organizacji pozarządowej;
  • w przygotowaniu poczęstunku (kawa, herbata, ciastka) – tu pomóc mogą właściciele kawiarni czy cukierni, ale także osoby indywidualne, które zdecydują się np. upiec ciasto;
  • w pozyskaniu wolontariuszy – szkoła (podstawowa, gimnazjum, liceum), uczelnia wyższa, dom kultury, straż pożarna, koło gospodyń wiejskich itd.

DZIAŁANIA PROMOCYJNE

Około dwa tygodnie przed terminem spotkania należy:

  • wywiesić plakaty promujące spotkanie wewnątrz i na zewnątrz placówki. Sugeruje się zamieszczenie ich w urzędzie gminy, domu kultury, na miejscowej tablicy ogłoszeń, przy klubie seniora itd.
  • zadbać o jak najszerszą dystrybucję ulotek zapraszających do udziału w spotkaniu – można je rozdać osobom odwiedzającym bibliotekę/dom kultury/pracownię komputerową itd., wyłożyć w urzędzie gminy, na przystanku autobusowym, w sklepie, na poczcie itd.; można też poprosić wolontariuszy o wrzucenie ulotek do skrzynek pocztowych w prywatnych domach czy mieszkaniach;
  • zaprosić wójta, burmistrza, prezydenta miasta lub innych gości specjalnych
  • wysłać informację prasową do mediów, z opisem spotkania i zaproszeniem dziennikarzy do wzięcia w nim udziału
  • można też zamieścić informację o spotkaniu na stronie internetowej biblioteki/szkoły/domu kultury czy gminy, na Facebooku, na lokalnym portalu informacyjnym czy forach mieszkańców. Można też wysłać zaproszenia pocztą elektroniczną.

Czy wszystko zostało przygotowane? - lista sprawdzająca 

  1. Zgłosiłem/zgłosiłam, że wezmę udział w Tygodniu z Internetem (od 21 lutego na www.biblioteki.org będzie można zgłosić chęć udziału w akcji – rejestracja nie jest obowiązkowa, ale dzięki niej będzie można np. łatwiej pozyskać wolontariuszy).
  2. Zostały przeprowadzone działania promocyjne.
  3. Wolontariusze potwierdzili obecność, znają swoje zadania, są przygotowani.
  4. Goście specjalni i dziennikarze potwierdzili obecność (opcjonalnie).
  5. Sprzęt (komputery, rzutnik) jest skompletowany i sprawdzony.
  6. Ustawienie mebli i sprzętu w sali jest zaplanowane, osoby odpowiedzialne za aranżację - wyznaczone.
  7. Materiały (zdjęcia i kartki z nazwami zawodów, atrybuty symbolizujące różne zawody itd.) są przygotowane.
  8. Prowadzący spotkanie zna swoje zadania.
  9. Poczęstunek został zamówiony (opcjonalnie).
  10. Aparat fotograficzny do robienia pamiątkowych zdjęć jest przygotowany i sprawny.

Jak przeprowadzić spotkanie?

PRZYWITANIE

Osoba prowadząca spotkanie wita uczestników, gości specjalnych, dziennikarzy i wolontariuszy. W zależności od tego, czy przyjdzie grupa, czy też uczestnicy będą przychodzić indywidualnie, powitanie może mieć mniej lub bardziej formalny charakter. Warto podkreślić, że akcja odbywa się w ramach międzynarodowego tygodnia promowania Internetu. Można też krótko zaprezentować działalność instytucji, w której odbywa się spotkanie (biblioteki, szkoły, domu kultury, pracowni komputerowej itd.), a zwłaszcza aktywności kierowane do dzieci i rodziców (można przekazać ulotki i inne materiały informacyjne, żeby zachęcić do ponownego przyjścia).

Następnie osoba prowadząca przekazuje krótką informację o spotkaniu: na czym będzie polegać, ile będzie trwało, jaka jest rola wolontariuszy, jak będzie wyglądała aktywność uczestników podczas spotkania. Bardzo ważne jest, by zaprezentować plan wydarzenia w zachęcający sposób, nie używając niezrozumiałych słów.

Potem osoba prowadząca zapoznaje obecnych z przestrzenią.

PRZEBIEG

Osoba prowadząca pyta dzieci, czy zastanawiały się nad tym, jaki zawód chciałyby wybrać, kiedy będą duże. Prosi, aby uczestnicy zajęć kolejno powiedzieli, jak mają na imię i kim chcieliby być w przyszłości lub jaki zawód chcieli wykonywać, kiedy byli dziećmi (rodzice). Osoba prowadząca pyta grupę, czym warto się kierować przy wyborze zawodu. Najidealniej byłoby, gdyby to dzieci powiedziały, że warto zastanowić się nad tym, jakie mamy umiejętności i pasje, aby przyszła profesja była zgodna z naszymi zainteresowaniami i przynosiła nam satysfakcję.

W związku z tym osoba prowadząca zaprasza wszystkich do zabawy Mam talent do….

Ćwiczenie 1

Mam talent do….

Uczestnicy zajęć siedzą na krzesełkach, prowadzący odsuwa swoje krzesło poza krąg krzeseł i staje na środku. Wyjaśnia zasady zabawy, w której również sam uczestniczy. Kiedy, stojąc w środku kręgu, zawoła: Mam talent do… (np. gotowania, czytania książek), osoby, które uważają, że mają podobne zdolności, muszą wstać ze swoich krzeseł i zająć miejsce na innym wolnym krześle. Wtedy osoba, która stała na środku, również (za pierwszym razem jest to osoba prowadząca) błyskawicznie zajmuje wolne krzesło. W ten sposób bez miejsca na krzesełku zawsze pozostaje jedna osoba, która stojąc na środku kręgu, znów woła: Mam talent do…

Ćwiczenie 2

Osoba prowadząca kładzie na środku sali czapki i inne atrybuty symbolizujące różne zawody. Wszyscy wspólnie zgadują, co symbolizuje dany przedmiot.

PROPOZYCJE  ATRYBUTÓW: czapki (np. policjant, kucharz, strażak), czepek pielęgniarski (pielęgniarka), stetoskop (lekarz), pędzel z wiaderkiem lub wałek malarski z rynienką (malarz), nożyczki i grzebień (fryzjer), grabki (ogrodnik), forma do ciasta (cukiernik), zestaw listów np. w torbie (listonosz), pióro (pisarz), metr (krawiec), książka (bibliotekarz), kreda lub zeszyty uczniów (nauczyciel), piłka nożna (piłkarz), klucz nasadowy (mechanik samochodowy), klucz francuski (hydraulik), baletki lub spódniczka z tiulu (tancerka), mikrofon (piosenkarka), klawiatura (informatyk), aparat fotograficzny (fotograf), kielnia (murarz), miotła (sprzątaczka).

Następnie uczestnicy zajęć wybierają sobie po jednym przedmiocie i na klaśnięcie osoby prowadzącej chodzą po sali, wcielając się w określone zawody (np. policjant kieruje ruchem, kucharz gotuje obiad, lekarz zakłada stetoskop i osłuchuje pacjenta, a malarz maluje ścianę).

Kiedy osoba prowadząca zawoła: Co ze mnie wyrośnie?, dzieci zamieniają się przedmiotami. Znów wcielają się w kolejne zawody. Zabawa może być kontynuowana do momentu obniżenia energii uczestników.

Ćwiczenie 3

Osoba prowadząca zaprasza uczestników zajęć do ponownego zajęcia miejsc na krzesełkach w kręgu. Każdy uczestnik spotkania wybiera sobie jakiś zawód i stając na środku kręgu pantomimicznie przedstawia go na forum grupy. Reszta odgaduje, jaki to zawód. Osoba, która pierwsza odgadła pokazywany zawód, zamienia się miejscem z osobą na środku i zadaje kolejną zagadkę pantomimiczną.

Ćwiczenie 4

Osoba prowadząca kładzie w różnych końcach sali obrazki prezentujące różne zawody podzielone na pięć grup:

  1. zawody związane z pracą z ludźmi (nauczyciel, lekarz, pielęgniarka, ekspedientka, stewardesa),
  2. zawody związane z naturą (leśnik, rolnik, ogrodnik, weterynarz),
  3. zawody związane z techniką (konstruktor, mechanik, inżynier, budowniczy),
  4. zawody związane ze sztuką (muzyk, plastyk, rzeźbiarz, aktor),
  5. zawody związane z liczeniem, znakami (astronom, matematyk, analityk, bankowiec).

Prosi uczestników zajęć, aby przespacerowali się po sali, obejrzeli wszystkie obrazki i zastanowili się, które zawody wydają im się najciekawsze i najbliższe ich zainteresowaniom. Następnie prosi, aby usiedli obok wybranej grupy obrazków. Rodzice, są jedynie „organem doradczym”, nie podejmują decyzji za dzieci, tylko towarzyszą swoim pociechom, ewentualnie wyjaśniając ich wątpliwości.

Dzieci wraz z rodzicami oglądają obrazki, a następnie siadają przy grupie obrazków, która wydaje się im najbardziej interesująca. Osoby, które wybrały tę samą grupę obrazków, wspólnie zastanawiają się nad tym, jakie cechy, umiejętności czy predyspozycje powinny mieć osoby, które wybierają takie zawody. Jeżeli w grupie są dorośli lub starsze dzieci, mogą zapisywać cechy na kartce A3 lub kartce flipczartowej.

Następnie osoba prowadząca prosi, aby każda grupa na forum opowiedziała o tym, jakie cechy i predyspozycje powinny mieć osoby wybierające daną grupę zawodów. Osoba prowadząca kieruje rozmową, dopowiada i wyjaśnia ewentualne niejasności. 

PRZEWODNIK PO ĆWICZENIU

człowiek - przyroda

Wybór obrazków z obszaru człowiek – przyroda. Praca wiąże się z kontaktem z przyrodą: zwierzętami, roślinami, ich uprawą, pielęgnacją. Osoby wykonujące takie i podobne zawody lubią kontakt z naturą, interesują się przyrodą, chętnie opiekują się zwierzętami.

człowiek – technika

Wybór obrazków z obszaru człowiek – technika dowodzi zainteresowania sferą techniczną. I może wskazywać na skłonności do prac związanych z wydobywaniem i przetwarzaniem surowców, obróbką różnorodnych materiałów, produkcją, eksploatacją urządzeń. Przykładowe zawody to: mechanik pojazdów samochodowych, elektronik, elektryk, krawiec, kucharz, piekarz, cieśla, inżynier budowlany. Zawody te wymagają zdolności manualnych itp.

człowiek- człowiek

Wybór obrazków z obszaru człowiek – człowiek może wskazywać na  preferencje do pracy wymagającej stałego kontaktu z ludźmi. Są to wszystkie czynności, w których zachodzi konieczność przebywania z interesantem, klientem, pacjentem, kontrahentem. Zawody tej grupy to m.in.: nauczyciel, lekarz, pielęgniarka, sprzedawca, dziennikarz, kelner, stewardesa. Wymagają otwartości na innych ludzi, empatii, często także postaw opiekuńczych.

człowiek – dane/system znaków

Wybór obrazków pokazujących człowieka analizującego dane liczbowe mogą wskazywać na predyspozycje do pracy w takich zawodach, jak: matematyk, programista, fizyk, astronom, tłumacz, ekonomista. Profesje te związane są z posługiwaniem się systemem znaków i pojęć umownych, takich jak: kody, znaki kartograficzne, językowe, wymagają dużej odpowiedzialności, samodzielności, dokładności i skupienia. W takich zawodach przydatne są zdolności matematyczne.

człowiek – działalność artystyczna

Wybór obrazków pokazujących człowieka i działalność artystyczną może wskazywać na predyspozycje do takich zawodów, jak: plastyk, rzeźbiarz, projektant odzieży, muzyk, fotograf, itd. Zawody te wymagają m.in. wrażliwości estetycznej, wyobraźni artystycznej i przestrzennej.

Ćwiczenie 5

W świecie sztuki - zawody niecodzienne

Osoba prowadząca zaprasza uczestników zajęć do zabawy, podczas której poznają zawody związane z pracą w:

  1. cyrku,
  2. operze,
  3. filmie.

Osoba prowadząca dzieli uczestników na trzy grupy. Każda grupa otrzymuje kartę, na której zapisane są zawody cyrkowe, filmowe lub związane z pracą w operze. Każda grupa ma za zadanie przygotować scenkę pantomimiczną, w której wystąpią przedstawiciele wymienionych zawodów. Grupa pracująca nad daną scenką posiada katalog zawodów wraz z ich opisami.

Po prezentacji scenki pantomimicznej danej grupy osoba prowadząca klaśnięciem zatrzymuje akcję w stop-klatce. Pozostałe dwie grupy otrzymują kartki z nazwami prezentowanych przed chwilą zawodów bez ich opisów. Zadaniem oglądających scenkę jest dopasowanie kartek z nazwami zawodów do osób pokazanych w improwizacji.
Następnie osoba prowadząca wspólnie z grupą, która pokazywała scenkę, sprawdza, czy zawody zostały właściwie przyporządkowane osobom i wyjaśnia ewentualne niejasności.

KARTY ZAWODÓW Z OPISAMI

CYRK

  1. klaun – artysta komediowy występujący w cyrku,
  2. mim – aktor nie posługujący się głosem, lecz mową ciała,
  3. żongler - artysta cyrkowy, którego występ polega na podrzucaniu i efektownym manipulowaniu rozmaitymi przedmiotami (np. maczugami lub piłkami), tak aby jak najwięcej z nich znajdowało się na raz w powietrzu i żaden nie upadł,
  4. linoskoczek - cyrkowiec wykonujący ćwiczenia gimnastyczne na wysoko zawieszonej linie,
  5. atleta - człowiek o mocnej budowie ciała, popisujący się w cyrku siłą fizyczną,
  6. akrobata – artysta cyrkowy wykonujący ewolucje cielesne o dużym stopniu trudności,
  7. antypodysta – artysta cyrkowy żonglujący stopami,
  8. woltyżer – jeździec cyrkowy wykonujący akrobacje na koniach

OPERA

  1. choreograf – reżyser układów tanecznych,
  2. sopraniska – śpiewaczka  operowa śpiewająca sopranem,
  3. tenor – śpiewak operowy śpiewający tenorem,
  4. dyrygent – osoba kierująca i dyrygująca orkiestrą,
  5. primabalerina – najlepsza tancerka w zespole baletowym,
  6. koryfejka – solistka w balecie,
  7. skrzypek – muzyk grający na skrzypcach,
  8. kontrabasista – muzyk grający na kontrabasie,
  9. harfistka – muzyczka grająca na harfie,
  10. trębacz – muzyk grający na trąbce.

FILM

  1. reżyser – autor filmu odpowiedzialny za całokształt dzieła filmowego,
  2. operator kamery – odpowiedzialny za wszystko co łączy się z obrazem, zazwyczaj obsługuje kamerę filmową,
  3. aktor – osoba odgrywająca daną rolę w teatrze lub filmie,
  4. kaskader - osoba zastępująca aktora w różnych niebezpiecznych scenach,
  5. scenograf – autor dekoracji i kostiumów filmowych,
  6. oświetleniowiec – specjalista oświetlenia scen,
  7. efekciarz – fachowiec od efektów specjalnych w filmie (np. wybuchów, duchów, dinozaurów czy bitew kosmicznych),
  8. klapserka – osoba, która na początku każdego ujęcia filmowego ustawia klaps przed kamerą i głośno uderza jego górną częścią o dolną.
  9. Grupy przy przygotowaniu scenek mogą korzystać z materiałów plastycznych (tektura, bristol, nożyczki, taśma klejąca) i kolorowych tkanin, za pomocą których przygotują rekwizyty i kostiumy.

Każda grupa przygotowuje scenkę pantomimiczną pokazującą pracę w cyrku, w operze lub pracę na planie filmowym. Następnie scenka pokazywana jest dwóm pozostałym grupom, które otrzymują zestaw napisanych na bristolu nazw zawodów i dopasowują je do poszczególnych osób.

Osoba prowadząca zaprasza uczestników do wzięcia udziału w quizie na temat najbardziej tajemniczych zawodów.(Jeżeli w zajęciach uczestniczą również rodzice, nie biorą udziału w zabawie).

Ćwiczenie 6

Najbardziej tajemnicze zawody świata

Osoba prowadząca informuje dzieci, że istnieję mnóstwo zawodów, o których zazwyczaj wie niewiele osób i których nazwy są bardzo tajemnicze. Zaprasza dzieci do udziału w quizie. (Dla osób, które odgadną, czym zajmuje się osoba wykonująca dany zawód, wskazane są symboliczne nagrody, np. w postaci cukierków.)

Po zakończeniu quizu osoba prowadząca informuje uczestników zajęć o książce Aleksandry i Daniela Milezińskich "Co z Ciebie wyrośnie?" zawierającej opisy wielu innych niezwykłych zawodów oraz zaprasza wszystkich do spróbowania sił w grze komputerowej towarzyszącej książce, którą można znaleźć w Internecie: http://cozciebiewyrosnie.pl/. Ważne jest, żeby każdy z uczestników miał możliwość spróbowania swoich sił w którejś z gier i aby grać mogli również rodzice.

Osoba prowadząca dzieli uczestników zajęć na tyle grup, ile jest stanowisk komputerowych. Członkowie grup rywalizują ze sobą w tej samej wspólnie wybranej grze w zawody (organizatorka szaf, kanalarz, latarnik lub nasłuchiwaczka kosmosu).

GRA KOMPUTEROWA ze strony: http://cozciebiewyrosnie.pl/

ZAKOŃCZENIE

Osoba prowadząca prosi każdego uczestnika o powiedzenie, co podobało się w spotkaniu, co można byłoby zrobić lepiej.

Można wręczyć uczestnikom dyplomy.

Można zrobić każdemu z osobna i wszystkim razem pamiątkowe zdjęcia. Uwaga! Warto uzyskać zgodę na wykorzystanie wizerunku osoby znajdującej się na zdjęciu, żeby móc je potem używać w celach promocyjnych.

Osoba prowadząca dziękuje za udział w spotkaniu, a wolontariuszom i partnerom za pomoc w zorganizowaniu spotkania.

Efekty spotkania

Działania promocyjne po spotkaniu

  • można przesłać pisemne podziękowanie gościom specjalnym, którzy wzięli udział w spotkaniu oraz rodzicom / nauczycielom uczniów zaangażowanych w to przedsięwzięcie;
  • warto przygotować krótką relację ze spotkania dla mediów i rozesłać wraz z kilkoma zdjęciami dokumentującymi wydarzenie;
  • można zorganizować wystawę zdjęć zrobionych podczas spotkania.